Wyjątek dotyczący przewozów na potrzeby własne obowiązuje od 1 lipca 2026 r. również dla pojazdów powyżej 2,5 do 3,5 tony w ruchu transgranicznym. Należy go odróżniać od tzw. reguły rzemieślniczej (rozporządzenie (UE) 561/2006), która istnieje już dłużej i obowiązuje dla pojazdów do 7,5 tony w promieniu 100 km od siedziby przedsiębiorstwa. Ponieważ niniejsza strona koncentruje się na nowo objętej klasie powyżej 2,5 do 3,5 tony, omawiamy tutaj wyłącznie wyjątek dotyczący przewozów na potrzeby własne.
Czym są przewozy na potrzeby własne?
Za przewozy na potrzeby własne uznaje się transport towarów, materiałów, narzędzi lub maszyn na własne potrzeby zakładu, własnym lub wynajętym pojazdem i własnym personelem — i to bez ograniczenia kilometrowego. Zgodnie z art. 1 ust. 5 lit. d) rozporządzenia (WE) nr 1072/2009 muszą być przy tym spełnione w szczególności następujące warunki:
- Przewożone towary muszą stanowić własność przedsiębiorstwa albo być przez nie sprzedane, kupione, oddane w najem, wynajęte, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione.
- Przewóz musi służyć dostarczeniu towarów do przedsiębiorstwa, ich wysyłce z przedsiębiorstwa lub ich przemieszczeniu wewnątrz przedsiębiorstwa albo — na własny użytek — poza nim.
- Pojazdy muszą być prowadzone przez własny personel przedsiębiorstwa (lub przez personel udostępniony przedsiębiorstwu na podstawie umowy).
- Pojazdy muszą stanowić własność przedsiębiorstwa albo być przez nie kupione na raty lub wynajęte.
- Przewóz może stanowić jedynie działalność pomocniczą w ramach całej działalności przedsiębiorstwa — nie może więc być właściwym celem gospodarczym.
Prowadzenie pojazdu nie może być główną działalnością
Kluczowy punkt dla zastosowania wyjątku brzmi: prowadzenie pojazdu nie może być główną działalnością kierowcy, tzn. prowadzenie nie może obejmować więcej niż 30 % miesięcznego czasu pracy. Uwaga jednak: państwa członkowskie UE różnią się w tej definicji — w Niderlandach jest to na przykład jedynie 30 % tygodniowego czasu pracy.
Rzemieślnik, który wykonuje przeważnie prace montażowe, instalacyjne lub naprawcze i jeździ tylko sporadycznie, może co do zasady korzystać z wyjątku. Jeżeli natomiast zatrudniony jest specjalnie kierowca do przewozów, dla którego prowadzenie pojazdu stanowi właściwą działalność, wyjątek z reguły nie ma zastosowania — pojazd musi wówczas być wyposażony w tachograf.
Dlaczego nie jest to zwolnienie generalne
Ten wyjątek bywa w praktyce często przeceniany. To, czy ma zastosowanie, zależy od konkretnego przypadku — w szczególności od tego, czy wszystkie pięć warunków jest faktycznie spełnionych. W razie wątpliwości prosimy zlecić prawną weryfikację niejasnych przypadków, zanim zdadzą się Państwo wyłącznie na wyjątek.
- Sprawdzić, czy przepisy Państwa dotycząProsimy sprawdzić, czy Państwa przewozy podlegają wyjątkowi dotyczącemu przewozów na potrzeby własne.
- Porównać z warunkamiProsimy sprawdzić dla każdego objętego pojazdu, czy wszystkie pięć warunków jest spełnionych — w szczególności własność towarów, własny personel i charakter działalności pomocniczej.
- Udokumentować dowodyProsimy starannie udokumentować spełnienie warunków — na przykład za pomocą dokumentów przewozowych, zleceń pracy, ewidencji czasu pracy i umowy o pracę kierowcy. Odpowiednie dokumenty kierowca powinien mieć zawsze przy sobie. Oszczędza to czas i kłopoty w przypadku kontroli drogowej.
- Zlecić weryfikację przypadków wątpliwychProsimy zlecić prawną weryfikację spornych lub niejasnych przypadków.
Niniejsza strona zawiera ogólne informacje orientacyjne i nie zastępuje porady prawnej w indywidualnej sprawie. W konkretnych kwestiach zalecamy konsultację z adwokatem specjalizującym się w prawie transportowym lub z właściwą izbą (przemysłowo-handlową albo rzemieślniczą).
Powrót do przeglądu: Zmiana prawa 2026.