Kendi hesabına taşımacılık istisnası, 1 Temmuz 2026'dan bu yana sınır ötesi taşımacılıkta 2,5 ton ile 3,5 ton arasındaki araçlar için de geçerlidir. Bu istisna, daha uzun süredir var olan ve işletme merkezinin 100 km yarıçapı içinde 7,5 tona kadar araçlar için geçerli olan sözde zanaatkâr kuralından ((AB) 561/2006 sayılı tüzük) ayırt edilmelidir. Bu sayfa yeni kapsama giren 2,5 ton ile 3,5 ton arasındaki sınıfa odaklandığından, burada yalnızca kendi hesabına taşımacılık istisnasını ele alıyoruz.
Kendi hesabına taşımacılık nedir?
Kendi hesabına taşımacılık, kendi işletme amaçları için mal, malzeme, alet veya makinelerin kendi ya da kiralanmış bir araçla ve kendi personeliyle taşınması demektir — üstelik kilometre sınırı olmaksızın. (AT) 1072/2009 sayılı tüzüğün 1. maddesinin 5. fıkrasının d bendi uyarınca özellikle aşağıdaki koşulların yerine getirilmesi gerekir:
- Taşınan mallar işletmenin mülkiyetinde olmalı ya da işletme tarafından satılmış, satın alınmış, kiraya verilmiş, kiralanmış, üretilmiş, çıkarılmış, işlenmiş veya onarılmış olmalıdır.
- Taşıma, malların işletmeye teslim edilmesine, işletmeden sevk edilmesine ya da işletme içinde veya — kendi kullanımı için — işletme dışında taşınmasına hizmet etmelidir.
- Araçlar, işletmenin kendi personeli tarafından (ya da işletmeye sözleşmeyle tahsis edilen personel tarafından) kullanılmalıdır.
- Araçlar işletmeye ait olmalı ya da işletme tarafından taksitle satın alınmış veya kiralanmış olmalıdır.
- Taşıma, işletmenin faaliyetlerinin tamamı içinde yalnızca yardımcı bir faaliyet oluşturmalıdır — yani asıl işletme amacı olmamalıdır.
Sürüş asli faaliyet olmamalıdır
İstisna için merkezi nokta şudur: aracın kullanılması sürücünün asli faaliyeti olmamalı, yani sürüş aylık çalışma süresinin %30'undan fazlasını kapsamamalıdır. Ancak dikkat: AB üye devletleri bu tanımda birbirinden ayrılır — örneğin Hollanda'da bu oran yalnızca haftalık çalışma süresinin %30'udur.
Ağırlıklı olarak kurulum, montaj veya onarım işleri yapan ve yalnızca ara sıra araç kullanan bir zanaatkâr, prensip olarak istisnadan yararlanabilir. Buna karşılık taşıma seferleri için özel olarak bir sürücü görevlendiriliyorsa ve bu kişi için sürüş asıl faaliyet niteliğindeyse, istisna kural olarak geçerli olmaz — araç o zaman bir takografla donatılmış olmalıdır.
Bu neden toptan bir muafiyet değil
Bu istisna düzenlemesi uygulamada sıklıkla olduğundan fazla değerlendiriliyor. Geçerli olup olmadığı somut olaya bağlıdır — özellikle de beş koşulun tamamının gerçekten yerine getirilip getirilmediğine. Yalnızca istisnaya güvenmeden önce, tereddüt hâlinde belirsiz durumları hukuken inceletin.
- Kapsama girip girmediğinizi kontrol edinSeferlerinizin kendi hesabına taşımacılık istisnasına girip girmediğini kontrol edin.
- Koşulları karşılaştırınEtkilenen her araç için beş koşulun tamamının yerine getirilip getirilmediğini kontrol edin — özellikle malların mülkiyeti, kendi personel ve yardımcı faaliyet açısından.
- Belgeleri kayıt altına alınKoşulları özenle belgeleyin — örneğin sevk irsaliyeleri, iş emirleri, çalışma süreleri ve sürücünün iş sözleşmesi üzerinden. Sürücü, ilgili belgeleri her zaman yanında bulundurmalıdır. Bu, bir yol kontrolü durumunda zaman ve sıkıntı kazandırır.
- Tereddütlü durumları inceletinİhtilaflı veya belirsiz durumları hukuken inceletin.
Bu sayfa genel bir yönlendirme sunar ve münferit durumlarda hukuki danışmanlığın yerini almaz. Somut sorularınız için ulaşım hukuku alanında uzman bir avukatla veya yetkili odanızla (IHK/HWK) görüşmenizi öneririz.
Genel bakışa dön: 2026 yasa değişikliği.